Let’s go Europe!

Deze voormiddag trok ik naar Brussel voor een bezoek aan het House of European History in het kader van het vak Cultuureducatie aan de KUL. Best grappig want in de zomer van 2019 scheelde het niet veel of ik was er fulltime gids geworden. Met de S-trein ging het vanuit Halle in eerste klas (altijd plaats, zeker nu met corona zit je er quasi alleen) naar station Brussel-Luxemburg. Een mooiere route dan de noord-zuid as. Meer groen. En je krijgt onderweg een mooi zicht op het kasteel van Beersel.

Het kasteel van Beersel gezien vanuit de S-trein Halle-Mechelen op de terugweg naar Halle (Foto JV).

Het House of European History opende in 2017 de deuren en is een museum gewijd aan de geschiedenis van Europa. Het is gehuisvest in in het Leopoldpark, in het Eastmangebouw om precies te zijn. Het gebouw dateert uit 1934 en was een tandheelkundige kliniek voor kansarme kinderen. Het ontleende zijn naam van de donateur, George Eastman, de uitvinder van de Kodakcamera. Bij de renovatie in het vooruitzicht van het museum werd er een moderne uitbouw gerealiseerd. Dit gebeurde op zo’n manier dat het eigenlijk niet stoort. Je gaat het museum binnen langs het historisch gebouw en verlaat het ook via die weg. De bijbouw ben je al vergeten van zodra je in het museum bent.

Volgens de website biedt het Huis van de Europese geschiedenis de EU-burgers de kans om na te denken over het historisch proces dat leidde tot het Europa van vandaag en over de betekenis van de geschiedenis voor het heden. Het Europees Parlemeent wil, zo vermeldt de website expliciet, dat het Huis een plaats wordt van debat waar hedendaagse situaties worden verklaard aan de hand gebeurtenissen. Als historicus gaan bij het lezen van deze zinnen de alarmbellen af. Het heden verklaren aan de hand van het verleden is zowat de grootste valkuil waar je kan inlopen. Aangezien het museum de geschiedenis vertelt van Europa in opdracht van Het Europees parlement verwacht ik me aan een zeer Eurocentrisch perspectief met Europa en de EU aan de goede kant van de geschiedenis.

Permanente tentoonstelling

De meertalige audioguide krijg je corona-vrij in je handen gestopt met de nodige uitleg bij. Maar de tablets wijzen zichzelf eigenlijk uit. Alleen de hoofdtelefoon is een ramp. Zelden zo’n onpraktisch ding gezien in een museum. Eens je binnengaat in de tentoonstelling weet je wel direct waarom je zonder de audioguide niet verder kan: er zijn totaal geen tekstbordjes. Bijna alle objecten hebben een verklaring in de tablet. Die tablet past zijn programma ook zelf aan per verdiep. Je krijgt per verdiep een 3D-beeld van de opstelling en je hoeft maar te klikken voor meer uitleg.

De permanente tentoonstelling lost inhoudelijk de verwachtingen goed in. Je wandelt doorheen een fysiek chronologisch geschiedenisverhaal beginnend met de oudheid en eindigend in het eerste decennia van de 21ste eeuw. Het Huis behandelt de Europese verschijnselen die hun oorsprong hebben in Europa en zich daar hebben uitgebreid en die vandaag nog steeds relevant zijn. Het doet dat in zes verdiepen:

  1. De vorming van Europa (tweede verdiep)
  2. Europa: een mondiale grootmacht – Europa in puin (derde verdiep)
  3. Wederopbouw van een verdeeld continent (vierde verdiep)
  4. Afbrokkelende zekerheden (vijfde verdiep)
  5. Lofbetuigingen en kritiek (zesde verdiep, deze afdeling was gesloten)
Een tijdslijn van de aanloop naar WOII

Je loopt doorheen alle belangrijkste gebeurtenissen en feiten uit de Europese geschiedenis op politiek, economisch en sociaal vlak: de Griekse mythe over Europa, de ontdekkingen, de slavernij en het imperialisme, de industriële revolutie, de wereldoorlogen, de Koude oorlog, de Val van de Muur, enz… en tussen al deze verschijnselen staat de mijlpalen (letterlijk blauwe zuilen met gele sterren) van de eenwording van Europa.

Het verhaal is zeker geen expliciete lofzang van het Europese eenheidsverhaal, als is de eurocentrische morele ondertoon en het wij/zij-vertelperspectief toch voortdurend aanwezig. De expo gaat de belangrijkste pijnpunten of mislukkingen binnen Europa niet uit de weg, maar men blijft bij de klassiekers zoals de beide Wereldoorlogen. Ik miste toch een dosis zelfkritiek over de inherente pijnpunten van de Europese eenwording en de Europese gemeenschap van vandaag. Ook de uitdagingen waar de EU vandaag voor staat mis ik. Als het museum haar intentie wil waarmaken om het heden te begrijpen door inzicht te bieden in het verleden, dan zou zo’n introspectie op de EU vandaag niet mogen ontbreken. Misschien was ze er wel op de zesde verdieping. Dat deel is het punt waar de bezoeker aan het woord zou kunnen komen en waar er kritiek gegeven kan worden. Alleen was die afdeling nu gesloten.

Het Huis van de Europese geschiedenis is een bezoekje waard. Bereid je wel voor op redelijk wat trappenwerk en hou er rekening mee dat je nu in corona-tijdens nergens kan gaan zitten. Aan de ingang waan je je even op de luchthaven door de controle van rugzakken, tassen en dergelijke, en de metaaldetectoren.

Meer info is terug te vinden op de website van het Huis van de Geschiedenis:
https://historia-europa.ep.eu

Blog 9 van 28. We lopen in 🙂

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.